Health Law Journal

fa بررسی تطبیقی وظایف، جایگاه قانونی و حقوقی پزشک خانواده در ارتقای حقوق سلامت کشور Comparative Study of Duties, Legal and Legal Position of Family Physician in Promoting the Country's Health Rights مقاله پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: سلامتی اعضای جامعه مهم‌ترین عامل موفقیت ارتقای حقوق سلامت در هر کشور به شمار می‌آید. پزشک خانواده با توجه به شرح وظایف قانونی و جهانی نقش اساسی در این حیطه دارد. پزشک خانواده به عنوان مسئول در برنامه پیشگیری و مراقبت‌های اولیه سلامت، مورد توجه سازمان بهداشت جهانی و وزارت بهداشت کشورها است. حاکمیت قانون در این خصوص نقش به سزایی در حقوق سلامت جامعه و کاهش آسیب‌های اجتماعی دارد، در ایران با اینکه از اجرایی‌شدن قانون برنامه پزشک خانواده چندسالی می‌گذرد، اما هنوز جایگاه اصلی و قانونی خود را در نظام حقوق سلامت کشور نیافته است. با این همه، بررسی وظایف و جایگاه قانونی و جهانی پزشک خانواده می‌تواند کمک شایانی در پیشرفت حقوق سلامت کشور نماید، لذا وظایف قانونی و جایگاه حقوقی مطروحه برای پزشک خانواده در ارتقای حقوق سلامت قابل بررسی است. مسئولیت‌های پزشک خانواده که در بخشی به حرفه پزشکی او و در بخش دیگر به مسئولیت‌های درمانی او همچون مراقبت از همه گروه‌های سنی به ویژه خانم‌های باردار در افزایش جمعیت جامعه تحت پوشش، تشکیل پرونده سلامت الکترونیک، شناسایی و پیشگیری از تسری بیماری در جامعه، واکسیناسیون و... مربوط می‌شود. هرگونه تعلل در اجرای این وظایف قانونی و جایگاه حقوقی جهانی، باعث خدشه به روند درمان و پیشرفت جامعه و حقوق سلامت کشور می‌گردد. بنابراین شناسایی وظایف قانونی و جایگاه حقوقی جهانی پزشک خانواده، چه از منظر سازمان بهداشت جهانی و چه از منظر قوانین داخلی کشورها و بهره‌گیری از آنکه باعث پیشرفت و ارتقای حقوق سلامت و تدوین قوانین کاربردی در نظام سلامت کشور به ویژه در خصوص ارتقای حقوق پزشکی و در پی آن اطلاع‌رسانی به جمعیت هدف و پزشکان خانواده و اجرایی‌شدن و نظارت بر آن باعث کاهش آسیب‌های اجتماعی در نظام حقوق سلامت کشور می‌گردد و سلامت جامعه هدف و بیماران را قانونمند می‌کند. روش: روش تحقیقِ استفاده‌‌شده در این مقاله از نوع توصیفی ـ تحلیلی است و ابزار گردآوری داده‌ها و اطلاعات مبتنی بر روش کتابخانه‌ای می‌باشد. ملاحظات اخلاقی: یکی از موارد بسیار مهم در راستای حقوق سلامت و بیماران، رعایت ملاحظات اخلاقی اعم از حریم خصوصی، مطلع‌نمودن بیمار از روش‌های درمانی و بیماری و... است. یافته‌ها: حاکمیت قانون در راستای اجرای برنامه پزشک خانواده و ارتقای سطح خدمات نظام سلامت و حق بر سلامتی و ضمانت اجرای آن امریست ضروری که می‌تواند در اجرای مطلوب و قانونمند بیشترین اثر را در ارتقای حقوق سلامت به دنبال خواهد داشت. نتیجه‌گیری: تدوین قوانین کاربردی با ضمانت اجرایی مناسب در جهت ارتقای حقوق سلامت کشور و اجرای برنامه پزشک خانواده و ایجاد زیرساخت‌ها و زمینه‌های لازم برای حمایت از اقشار آسیب‌پذیر و ضعیف جامعه. زمینه و هدف: سلامتی اعضای جامعه مهم‌ترین عامل موفقیت ارتقای حقوق سلامت در هر کشور به شمار می‌آید. پزشک خانواده با توجه به شرح وظایف قانونی و جهانی نقش اساسی در این حیطه دارد. پزشک خانواده به عنوان مسئول در برنامه پیشگیری و مراقبت‌های اولیه سلامت، مورد توجه سازمان بهداشت جهانی و وزارت بهداشت کشورها است. حاکمیت قانون در این خصوص نقش به سزایی در حقوق سلامت جامعه و کاهش آسیب‌های اجتماعی دارد، در ایران با اینکه از اجرایی‌شدن قانون برنامه پزشک خانواده چندسالی می‌گذرد، اما هنوز جایگاه اصلی و قانونی خود را در نظام حقوق سلامت کشور نیافته است. با این همه، بررسی وظایف و جایگاه قانونی و جهانی پزشک خانواده می‌تواند کمک شایانی در پیشرفت حقوق سلامت کشور نماید، لذا وظایف قانونی و جایگاه حقوقی مطروحه برای پزشک خانواده در ارتقای حقوق سلامت قابل بررسی است. مسئولیت‌های پزشک خانواده که در بخشی به حرفه پزشکی او و در بخش دیگر به مسئولیت‌های درمانی او همچون مراقبت از همه گروه‌های سنی به ویژه خانم‌های باردار در افزایش جمعیت جامعه تحت پوشش، تشکیل پرونده سلامت الکترونیک، شناسایی و پیشگیری از تسری بیماری در جامعه، واکسیناسیون و... مربوط می‌شود. هرگونه تعلل در اجرای این وظایف قانونی و جایگاه حقوقی جهانی، باعث خدشه به روند درمان و پیشرفت جامعه و حقوق سلامت کشور می‌گردد. بنابراین شناسایی وظایف قانونی و جایگاه حقوقی جهانی پزشک خانواده، چه از منظر سازمان بهداشت جهانی و چه از منظر قوانین داخلی کشورها و بهره‌گیری از آنکه باعث پیشرفت و ارتقای حقوق سلامت و تدوین قوانین کاربردی در نظام سلامت کشور به ویژه در خصوص ارتقای حقوق پزشکی و در پی آن اطلاع‌رسانی به جمعیت هدف و پزشکان خانواده و اجرایی‌شدن و نظارت بر آن باعث کاهش آسیب‌های اجتماعی در نظام حقوق سلامت کشور می‌گردد و سلامت جامعه هدف و بیماران را قانونمند می‌کند. روش: روش تحقیقِ استفاده‌‌شده در این مقاله از نوع توصیفی ـ تحلیلی است و ابزار گردآوری داده‌ها و اطلاعات مبتنی بر روش کتابخانه‌ای می‌باشد. ملاحظات اخلاقی: یکی از موارد بسیار مهم در راستای حقوق سلامت و بیماران، رعایت ملاحظات اخلاقی اعم از حریم خصوصی، مطلع‌نمودن بیمار از روش‌های درمانی و بیماری و... است. یافته‌ها: حاکمیت قانون در راستای اجرای برنامه پزشک خانواده و ارتقای سطح خدمات نظام سلامت و حق بر سلامتی و ضمانت اجرای آن امریست ضروری که می‌تواند در اجرای مطلوب و قانونمند بیشترین اثر را در ارتقای حقوق سلامت به دنبال خواهد داشت. نتیجه‌گیری: تدوین قوانین کاربردی با ضمانت اجرایی مناسب در جهت ارتقای حقوق سلامت کشور و اجرای برنامه پزشک خانواده و ایجاد زیرساخت‌ها و زمینه‌های لازم برای حمایت از اقشار آسیب‌پذیر و ضعیف جامعه.</div> <div style="text-align: justify;">Background and Aim: The health of society members is considered the most important success factor in promoting health rights in any country. According to the description of the legal and universal duties, the family doctor plays an essential role in this field. The family doctor, as the person responsible for the prevention and primary health care program, is the concern of the World Health Organization and the Ministry of Health of the countries. The rule of law in this regard plays a significant role in the health rights of the society and the reduction of social harm, in Iran, even though the implementation of the law The family doctor program has been going on for several years, but it has not yet found its main and legal position in the country's health law system. However, examining the duties and legal status of the family doctor can be of great help in the development of the country's health rights. Therefore, the legal duties and legal status of the family doctor in the promotion of health rights can be examined. The family doctor's responsibilities, which are partly related to his medical profession and partly related to his medical responsibilities, such as taking care of all age groups, especially pregnant women, in increasing the population of the covered community, filing electronic health records, identifying and preventing the spread of disease in Society, vaccination, etc. are concerned. Any delay in the implementation of these legal duties and international legal status will harm the treatment process and progress of the society and the health rights of the country, therefore identifying the legal duties and international legal status of the family doctor, both from the perspective of the World Health Organization and from the perspective of the domestic laws of the countries and taking advantage of it, which leads to the advancement and promotion of health rights and the formulation of applicable laws in the country's health system, especially regarding the promotion of medical rights, and following that, informing the target population and family doctors and implementing it, and monitoring it, reduces the harms It becomes social in the health law system of the country and legalizes the health of the target society and patients. Methods: The research method used in this article is descriptive-analytical and the data and information collection tool is based on the library method. Ethical Considerations: One of the most important things in line with the rights of health and patients is observing ethical considerations, including privacy, informing the patient about treatment methods and diseases, etc. Results: The rule of law in line with the implementation of the family doctor program and the improvement of the level of health system services and the right to health and the guarantee of its implementation is essential, which can have the greatest effect in the promotion of health rights in a favorable and lawful implementation. Conclusion: Formulation of applicable laws with appropriate executive guarantee to improve the country's health rights and implement the family doctor program and create the necessary infrastructure and fields to support the vulnerable and weak sections of the society.</div> حقوق سلامت, پزشک خانواده, وظایف قانونی, پرونده سلامت الکترونیک Health Rights, Family Physician, Legal Duties, Electronic Health Record 1 20 http://healthlawjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1-2&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Javad Davarzani محمدجواد داورزنی davar1730@yahoo.com 1003194753284600121 1003194753284600121 Yes Department of Parivate Law, Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran. گروه حقوق خصوصی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Nasrin Alipour نسرین علی‌پور 1003194753284600122 1003194753284600122 No Department of Women's Studies, Faculty of Social Sciences, Al-Zahra University, Tehran, Iran. گروه مطالعات زنان، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران. Mohsen Davarzani محسن داورزنی 1003194753284600123 1003194753284600123 No Department of Parivate Law, School of Law, Islamic Azad University, Tehran, Iran. گروه حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.